Zelfstandigenwet In Internetconsultatie: Dit Zijn De Criteria Voor Zzp'ers

Categorie: Nieuws

Het conceptwetsvoorstel voor de Zelfstandigenwet staat sinds 1 oktober 2026 in internetconsultatie. Iedereen kan tot en met 29 oktober reageren via internetconsultatie.nl. Het kabinet wil met de wet duidelijk maken wanneer iemand als zzp'er kan werken en wanneer er sprake is van een dienstverband. Volgens het Rijksoverheid moet de wet zorgen voor meer duidelijkheid en erkenning voor zelfstandigen. Het kabinet mikt op invoering op 1 januari 2028.

Twee toetsen, een veilige haven

De wet kent twee toetsen: de zelfstandigentoets en de werkrelatietoets. De eerste kijkt naar jou als ondernemer. De tweede kijkt naar de concrete opdracht en de manier waarop je het werk uitvoert. Voldoe je aan de criteria van beide toetsen en werk je in de praktijk ook zo, dan kom je volgens het voorstel in een veilige haven. Dan staat vooraf vast dat je als zelfstandige kunt werken, zonder risico op naheffingen of boetes voor schijnzelfstandigheid. Dat schrijft onder meer ZiPconomy.

De criteria van de zelfstandigentoets

Volgens Salaris Vanmorgen bestaat de zelfstandigentoets uit vijf criteria. Je werkt voor eigen rekening en risico, je voert een deugdelijke administratie en je presenteert je in het economisch verkeer als zelfstandig ondernemer. Daarnaast heb je een adequate voorziening getroffen voor het risico van arbeidsongeschiktheid en lever je een proportionele bijdrage aan een voorziening voor inkomensverlies.

Ook de basis moet kloppen. Het gaat om een inschrijving bij de KVK, een btw-nummer, een aparte rekening voor zakelijke transacties en eigen facturen. Ook het aantal opdrachtgevers telt mee. Volgens Taxence en de berichtgeving over de consultatie moet je over het lopende en het voorgaande kalenderjaar voor minstens drie opdrachtgevers hebben gewerkt.

De werkrelatietoets

De werkrelatietoets gaat over de vrijheid die je binnen een opdracht hebt. Je bepaalt zelf hoe je je werktijd indeelt en hoe je het werk organiseert en uitvoert. Er is geen hiërarchische controle door de opdrachtgever. Het voorstel regelt ook wanneer er geen sprake is van gezag en dus geen dienstverband.

Wat is er veranderd sinds september

Eerder meldden we dat het kabinet de toetsingscommissie uit de Zelfstandigenwet schrapt. Die lijn ligt nu in een concrete tekst. Het voorstel gaat daarna voor uitvoeringstoetsen en advies naar het Adviescollege toetsing regeldruk en de Raad van State. Het kabinet mikt op behandeling in de Tweede en Eerste Kamer in 2027.

Tot die tijd blijft de handhaving gewoon doorlopen

Wachten tot 2028 is geen optie als je nu zzp'ers inhuurt of er zelf een bent. Volgens ZiPconomy blijft de Belastingdienst in 2026 handhaven op schijnzelfstandigheid, zonder verzuimboetes. Een controle begint meestal met een bedrijfsbezoek, en navorderingen over 2025 en 2026 zijn mogelijk.

Wat betekent dit voor jouw boekhouding

Een aantal criteria zijn in feite administratie. Je moet kunnen aantonen dat je voor eigen rekening werkt, dat je facturen op orde zijn en dat je zakelijke betalingen gescheiden blijven van privé. Een zakelijke rekening, nette btw-facturen en een overzicht van je opdrachtgevers over twee jaar zijn dan geen formaliteit, maar bewijsmateriaal.

Ook je verzekeringen en je pensioenvoorziening horen in dat plaatje. Bewaar de polissen en betalingen bij je administratie, zodat je ze bij een controle of een vraag van een opdrachtgever direct kunt tonen. Heb je minder dan drie opdrachtgevers, dan is het verstandig om nu al na te gaan of dat een tijdelijke situatie is.

Hoe je die basis legt, lees je in onze gids over boekhouding starten als zzp'er. Wil je dat een ander dit bijhoudt, kijk dan naar de boekhoudservice van Cleverboek. En volg je het wetsvoorstel zelf? Reageren kan nog tot 29 oktober.